op deze pagina
DE 50's
GESCHIEDENIS
Jaren vijftig

HET ARBEIDERS
PARADIJS

Hieronder de of-fici�le vlag : de Unie van Sovjet Republieken. In afkorting:  USSR of de CCCP. Een enorm land dat zich uitstrekte van Polen in Eu- ropa tot aan de Grote Oceaan in Azi�.


_______________

     DE GROTE
BONDGENOTEN

De Sovjet Unie was in de jaren vijftig een �chte grootmacht. Als die een verbond sloot met ande-re grote com- munistische lan- den China was dit internatio- naal nieuws. Zoals te merken op de frontpa- gina van het in- vloedrijke  'LIFE' magazine ______________

HET BOLSTOI
BALLET

Het is een van de oudste en be-faamste ballet-theater- en aca-demies ter we-reld. Ook in de tijd van de Sov- jet Unie bleef dit door de Russi-sche Tsaren op- gericht instituut, bestaan. Het re- pertoire werd wel aangepast aan de commu-nistische ideolo-gie. Na het over- lijden van Stalin kon het ballet weer regelmatig op we- reld tour- nee. Met als ge-volg dat heel wat sterren naar Westen vluchten ______________

SPORTIEVE
PROPAGANDA

De sportpresta- ties van hun atleten waren de beste propa-ganda voor regi-me. In 1956 werd de natio-nale voetbal- ploeg Olympisch Kampioen. Met als grote ster Eduard Syeltsov die liefst 24 goals scoorde !Toen hij weiger- de zijn ploeg Torpedo Moskou te ruilen voor de legerploeg koste hem dat 7 jaar werkkamp. hij werd helemaal een legende toen hij in 1965 terug voetbalde en meteen Tor- pedo Moskou voor de tweede maal kampioen werd. ______________

HET RODE
WITTE DOEK

Ondanks de vele beperkingen en reglementen die de Russische ci- neatsen kregen opgelegd slaag- den sommigen onder hen er toch in enkele meesterwerken te draaien die zelfs in het Wes- ten grote waar- dering genoten. Zoals :  Letyat zhuravli (Kraan-vogels vliegen) van 1957 (zie foto boven). ______________

HET LEVEN IN MOSKOU EN DE SOVJET UNIE (USSR / CCCP)

Krijgshaftige officieren en mooie meiden in de stra- ten van Moskou. Als de Russische soldaten van tegenwoordig er even krijgshaftig bijlopen is maar de vraag. Wie de sportieve dames uit Rusland kent, en vooraal de tennissters, zal moeten toegeven dat de meiden nu alvast nog altijd even mooi zijn..

Op de foto boven : in de etalage van een be- schuitjeswinkel is een hamer- en sikkel versiering aangebracht in koekjes. Zowat alle handelszaken waren eigendom van de staat of de partij. Niet te verwonderen dat het ideale plaatsen waren voor een portie partij propaganda.

 
HET  PARTIJBONZEN PARADIJS...

De huizen en kastelen van de vroegere Tsaren en Russische adel werden nu in beslag genomen door de hoge functionarissen van de "partij", De Sovjet Unie was een eenpartijstaat. Voor de dames van de nieuwe communistische elite werd modeshows georganiseerd in de voormalige tsaristische paleizen en woningen. Ondertussen vergaapten de gewone arbeider, en vooral hun vrouwen, zich aan zoveel luxe die in de etalages van de exclusieve winkels van Moskou  werd tentoongesteld. E�n kleedje kostte hun ongeveer een volledig  jaarloon. Het arbeidersparadijs was dan ook vooral een paradijs voor de partijbonzen en hun dames.

Grootvaderen, moeder met kinderen in de kledij voor de grote feestdagen op het Rode Plein in Moskou. Natuurlijk op 1 mei voor de indruk- wekkende parade van het Sovjet leger.

DE"GASTRNOM" waren de door de staat beheerde grote winkels voor voedingswaren. Op de foto bo- ven deze in de Gorkistraat in Moskou. Deze grootwarenhuizen bestonden in alle grote steden.

FROM RISSIA WITH LOVE...

Russische  postkaarten uit de jaren vijftig zijn zeldzaam. Wie zo'n wenskaart verstuurde van achter het ijzeren gordijn moest daar een goede reden voor hebben. Hij of zij moest het in elk geval even gaan uitleggen bij de KGB. Links boven een prentkaart uit Moskou en rechts boven een nieuwjaarskaart.

RODE PROPAGANDA EN ZWARTE WERKELIJKHEID

Deze communistische propaganda laat de arme arbeider uit het westen zien (foto boven links onder) die werd uitgebuit door de kapitalisten die er oorlogstuig mee lieten vervaardigen om tegen de USSR te gebruiken. Rechts op de foto boven de gelukkige arbeider uit de Sovjet Unie die naar hartelust kon winkelen tegen uiterst lage prijzen.
Op de foto onder: de werkelijkheid; En die zag er totaal anders uit. De foto is uniek en werd genomen vanuit het zijraam van een auto. Het was bijzonder gevaarlijk om dergelijke compromitterende kiekjes te nemen in de USSR : een eindeloze rij "gelukkige" arbeiders (en -vrouwen) die geduldig aanschuiven in een eindeloze rij om een brood of andere levensnoodzakelijke eetwaren te kunnen kopen...Onnodig te vermelden dat de "zwarte markt" en de corruptie dan ook welig tierden.

DE HEERLIJKE OPLEIDING TOT TROUWE COMMUNIST 

De propaganda : blozende van gezondheid blakende bloemrijke kinderen die hun geluk niet opkunnen met hun al even kleurrijke uniform en les krijgen in prachtige schoolgebouwen.

De werkelijkheid : een jongen gepropt in een eng en militair uniformpje op weg naar school. In de achtergrond dames die er zich vrolijk over maken en de onvermijdelijke militairen.

In Vlaanderen worden kinderen en leraars gezocht die voor enkele weken willen les volgen en les geven zoals in de jaren vijftig. Voor hen durven we hopen dat lessen er totaal anders gaan uitzien dat wat er te zien was in de klaslokalen van de Sovjet Unie : kinderen opgeleid tot volgzame communisten !

 JAREN VIJFTIG MENU NAAR BOVEN    GESCHIEDENIS 49/50  
redactie, webdesign en grafiek : Dennis Garcia | m.m.v. Joop van Weerd en Norbert
copyright euromediArts  |  gedeeltelijke of gehele overname van teksten en/of grafiek slechts na schriftelijke toelating
voor suggesties voor,  vragen en medewerking aan het Jaren Vijftig Web :  stuur een e-mail naar de redactie